گپ قیمتی (Gap) در فارکس چیست؟
در بازارهای مالی، زمانی که قیمت یک دارایی بدون انجام معامله در سطوح میانی نمودار، به طور ناگهانی از یک نقطه به نقطه دیگر پرش میکند، گپی در نمودار ایجاد میشود. این پدیده که با نام گپ قیمتی (Gap) شناخته میشود، نشاندهنده عدم تعادل شدید میان خریداران و فروشندگان در یک بازه زمانی خاص است که طبق عوامل مختلفی شکل میگیرد.
در این مقاله، به بررسی دقیق ریشههای ایجاد گپ در سشنهای مختلف معاملاتی، تحلیل ساختار گپ قیمتی درکندلها و روندهای یکطرفه و در نهایت استراتژیهای سودآور بر پایه گپ پرداخته میشود
مفهوم گپ و زمان وقوع گپ در انواع بازارهای مالی
گپهای قیمتی صرفاً محدود به بازار فارکس نیستند و در تمامی بازارهای مالی اعم از سهام، کالا و کریپتوکارنسی مشاهده میشوند. در بازار سهام، به دلیل محدودیت ساعات معاملاتی، وقوع گپ در زمان بازگشایی نمادها پس از تعطیلات شبانه یا هفتگی بسیار رایج است.
اما در بازار فارکس که به صورت ۲۴ ساعته فعالیت میکند، این اتفاق عمدتاً در بامداد دوشنبه که بازار از جمعه بسته بوده، رخ میدهد.
تفاوتهای وقوع گپ در بازارهای مختلف را در جدول زیر مشاهده میکنید:
| نوع بازار | زمان وقوع رایج گپ | علت اصلی |
| بازار سهام | بازگشایی روزانه (Open) | اخبار شبانه و انباشت سفارشات |
| بازار فارکس | بازگشایی هفته (Market Open) | حوادث سیاسی و اقتصادی آخر هفته |
| بازار کریپتو | لحظهای و ناگهانی | اخبار یا نقدینگی پایین یا نوسان شدید لحظهای |
| بازار کالا (نفت و طلا) | زمان بازگشایی سشنها | معامله در برخی پلتفرمهای باز در سراسر جهان |
وقتی بازار فارکس در روز جمعه بسته میشود و در روز دوشنبه باز میگردد، سفارشاتی که در زمان تعطیلی ثبت شدهاند باعث پرش قیمت میشوند. این پرش نشاندهنده این است که قیمت جدید، فاصله زیادی با قیمت بسته شدن قبلی دارد.
معاملهگران از این فرصت برای تشخیص جهتگیری جدید سرمایهگذاران بزرگ استفاده میکنند. در واقع گپ قیمتی پیامی شفاف از سوی بازیگران اصلی بازار درباره ارزش واقعی یک دارایی است.
تحلیل گپ قیمتی در ساختار تکنیکال و رفتار کندلها
در تحلیل تکنیکال، گپها فقط فضاهای خالی بین روزها نیستند و گاهی در دل یک روند قدرتمند بدون بازگشت ظاهر میشوند. وقتی یک روند بسیار پرشتاب است و هیچگونه اصلاح قیمتی در آن دیده نمیشود، قیمت با ایجاد گپ به مسیر خود ادامه میدهد. در ادامه برخی از گپهای معروف در تحلیل تکنیکال را بررسی میکنیم.
گپ در روندهای یکطرفه و بدون اصلاح
زمانی که فشار خرید یا فروش به قدری زیاد باشد که قیمت حتی فرصت بازگشت به سطوح قبلی را پیدا نکند، گپهای میانی ظاهر میشوند. این نوع گپ قیمتی در تحلیل کلاسیک به عنوان تاییدی بر قدرت مطلق روند جاری تلقی میشود. در این حالت، معاملهگران نباید منتظر پر شدن سریع گپ باشند زیرا مومنتوم بازار بسیار بالاست.
ساختار کندل و فاصله بین باز و بسته شدن کندل قبل و بعد
در نمودارهای کندلی، گاهی قیمت باز شدن یک کندل با قیمت بسته شدن کندل قبلی فاصله دارد. این گپ در بدنه نمودار، نشاندهنده این است که در آن محدوده قیمتی هیچ معاملهای انجام نشده و سفارشات سنگینی در لحظه اتفاق افتاده که قیمت بدون برگشت در یک کندل با بدنه بزرگ ره به بالا یا پایین جهش کرده است.
این پدیده معمولاً در زمان انتشار اخبار فوری (Breaking News) که بازار را شوکه میکند، به وفور دیده میشود. اگر به تصویر زیر دقت کنید و کندل با بدنه بزرگ را زینظر بگیرید، قیمت بسته شدن کندل قبلی به باز شدن یا پایینترین سطح کندل بعدی فاصله افتاده که حتی در ادامه هم پر نشده و این گپ کندل نشان از قدرت روند فعلی است.
گپ در باز و بسته شدن بازار و در سشنهای معاملاتی
در انتقال بین سشنهای مختلف مانند سشن لندن به نیویورک، نقدینگی به طور ناگهانی افزایش مییابد. اگر در این جابجایی خبر مهمی منتشر شود، قیمت بین دو کندل پرش میکند. این موضوع در جفت ارز های با نقدینگی پایینتر بیشتر مشاهده میشود.
معمولا این گپ در تایم فریمهای پایین رخ میدهد، اما با درک و مشاده این گپهای کندل با بدنه بزرگ، میتوان جهت آینده بازار پیشبینی کرد.
استراتژیهای معاملاتی بر پایه گپهای قیمتی
بسیاری از معاملهگران حرفهای صرفاً بر اساس رفتار قیمت در مواجهه با گپها وارد معامله میشوند. این استراتژیها بر اساس فرضیه “پر شدن گپ” یا “تداوم حرکت” طراحی شدهاند.
برای معامله موفق در این شرایط، باید مراحل زیر را به ترتیب دنبال کنید:
- تشخیص نوع گپ (شکست، فرار یا خستگی) با بررسی حجم معاملات.
- تعیین محدوده حمایت یا مقاومت ایجاد شده توسط گپ در نمودار.
- انتظار برای دریافت تاییدیه بازگشت قیمت یا ادامه روند در تایمفریم پایینتر.
- قرار دادن حد ضرر کمی فراتر از محدوده شروع گپ برای امنیت بیشتر.
پس از ایجاد یک گپ قیمتی بزرگ، بازار معمولاً تمایل دارد بخشی از این فاصله را پوشش دهد. معاملهگرانی که استراتژی Gap Fill را دنبال میکنند، در خلاف جهت پرش قیمت وارد میشوند تا از بازگشت قیمت به نقطه شروع سود کسب کنند.
اما اگر گپ از نوع “شکست” باشد، قیمت به جای بازگشت، با قدرت بیشتری به مسیر خود ادامه میدهد. در این موارد، ورود در جهت گپ پس از یک تثبیت کوتاه، سودآورترین روش خواهد بود.
مزایا و معایب استفاده از گپهای قیمتی در معاملات
مانند هر ابزار دیگری در تحلیل تکنیکال، معامله با گپها دارای نقاط قوت و ضعف مشخصی است. شناخت این موارد به شما کمک میکند تا ریسکهای خود را بهتر مدیریت کنید.
مزایای استفاده از گپ
- شناسایی سریع نقاط چرخش بازار یا شروع روندهای انفجاری.
- تعیین سطوح حمایت و مقاومت بسیار معتبر و روانی.
- امکان کسب سودهای سریع در زمان بازگشایی بازارها.
معایب و چالشها
- احتمال پر نشدن گپ در روندهای بسیار قدرتمند و ایجاد ضرر.
- افزایش شدید اسپرد (تفاضل خرید و فروش) در لحظه وقوع گپ.
- خطر پرش قیمت از روی حد ضرر (Slippage) و افزایش ریسک معامله.
استفاده از گپ قیمتی در سشنهای معاملاتی نیازمند تجربه بالایی در درک نقدینگی است. بسیاری از معاملهگران تازهکار تصور میکنند هر گپی بلافاصله پر میشود و به همین دلیل سرمایه خود را به خطر میاندازند. واقعیت این است که برخی گپها ممکن است ماهها یا سالها باز بمانند.
بنابراین، ترکیب این تحلیل با اندیکاتورهای تاییدکننده مانند RSI یا حجم معاملات، ضریب اطمینان شما را به شدت افزایش میدهد.
